Śruta

Śruta i wytłoki rzepakowe stanowią cenny komponent paszowy w żywieniu zwierząt.

Poekstrakcyjna śruta rzepakowa może być stosowana jako zamiennik śruty sojowej, ze względu na zbliżony poziom wielu aminokwasów. Po wprowadzeniu do uprawy podwójnie ulepszonych odmian rzepaku (zawierających śladowe ilości kwasu erukowego i glukozynolanów), śruta stała się w pełni wartościową paszą białkową, charakteryzującą się korzystnym składem aminokwasów. Na szczególną uwagę zasługuje znacznie wyższa w porównaniu ze śrutą sojową, zawartość metioniny i cystyny Na uwagę zasługuje również wyższa niż w śrucie sojowej zawartość Ca, P i Mg. W poekstrakcyjnej śrucie rzepakowej stwierdza się pewne ilości witamin, które mogą stanowić uzupełnienie potrzeb na witaminy w dawkach dla zwierząt. Można uznać, że białko rzepakowe charakteryzuje się wysoką wartością biologiczną, minimalnie wyższą niż białko śruty sojowej.

Skład chemiczny i wartość pokarmowa 1kg wybranych pasz roślinnych


Wyszczególnienie
Wytłoki rzepakowe Śruta rzepakowa Śruta sojowa Bobik Groch Łubin żółty
MJ EMBiałko ogólne, %

Tłuszcz surowy, %

Włókno surowe, %

Lizyna, g

Metionina + cystyna, g

Treonina, g

Tryptofan, g

12,332,0

9,0

12,0

17,9

14,4

13,8

4,5

10,735,1

3,0

11,7

19,0

15,8

15,8

4,6

12,944,9

2,0

6,2

27,7

13,1

17,7

6,1

12,826,8

1,3

7,3

17,7

5,3

9,9

2,4

13,920,9

1,4

6,0

15,0

5,2

7,9

1,9

12,338,5

4,6

13,5

19,3

11,6

12,3

3,1

Źródło: „Normy żywienia świń” 1993, Lipiński i in. 1996, 1998

Wartość pokarmowa 1kg śruty poekstrakcyjnej o zawartości 88% suchej masy i tłuszczu do 3% wynosi 10,7 MJ EM i 295g białka strawnego. Dla porównania wartość pokarmowa 1kg poekstrakcyjnej śruty sojowej o zawartości 88% suchej masy waha się od 12,1 do 12,9 MJ EM i od 305 do 374 g białka strawnego.

W mniejszych tłoczniach, gdzie przerabia się rzepak metodą na zimno można nabyć wytłoki rzepakowe o zawartości 8-12% tłuszczu, 32-33% białka ogólnego i o wartości pokarmowej 12,3 MJ EM w 1kg. Należy je przechowywać w pomieszczeniach suchych, zaciemnionych i chłodnych w okresie do 3 miesięcy. Wskazany jest dodatek przeciwutleniaczy, co zabezpiecza przed procesami oksydacji tłuszczu.

Żywienie zwierząt gospodarskich

Trzoda chlewna

Jako źródło energii śruta rzepakowa jest dobrze wykorzystywana przez świnie. Nie zaleca się jedynie stosować śruty rzepakowej w żywieniu prosiąt w okresie przebywania przy maciorze. Większe możliwości zastosowania występują w mieszankach dla warchlaków i tuczników, gdyż zwierzęta te posiadają bardziej rozwinięty przewód pokarmowy, dostosowany do wykorzystania składników pokarmowych zawartych w śrucie. Z żywieniu zwierząt reprodukcyjnych, nadmierne ilości pasz pochodzenia rzepakowego mogą przyczynić się do pogorszenia efektów w reprodukcji oraz zdrowotności.

Procentowe udziały komponentów rzepakowych w mieszankach pełnoporcjowych dla świń

Grupa produkcyjna Komponenty rzepakowe
śruta wytłoki nasiona olej
Prosięta do 10 kgRosnące świnie (kg):

10 – 30

30 – 70

70 – 110

30 – 110

Lochy:

niskoprośne

wysokoprośne i karmiące

Knury

– 

5

10

15 – 20

15

 

5

5

5

– 

5

10

15 – 20

15

 

5

5

5

– 

5

10

15

10

 

5

10

5

5

6

6

6

 

5

8

5

 

Źródło: „Normy żywienia świń” 1993, Grela 1995, Lipiński i in. 1996, 1998

Drób

Śrutę rzepakową stosuje się przy sporządzaniu mieszanek dla wszystkich gatunków i grup produkcyjnych ptaków. Stosowanie poekstrakcyjnej śruty rzepakowej w żywieniu brojlerów wszystkich gatunków ptaków w zalecanych ilościach, nie wpływa negatywnie na zdrowie i efekty produkcyjne oraz na smak i inne cechy jakościowe pozyskiwanego mięsa. Udział śruty rzepakowej w mieszankach, z uwagi na niską wartość energetyczną, powinien być ograniczony do 10%. Poekstrakcyjna śruta rzepakowa jest cenną paszą wysokobiałkową stosowaną w żywieniu kur nieśnych, zarówno w reprodukcji jak i produkcji jaj konsumpcyjnych. Stosowanie śruty w zalecanych ilościach nie wpływa ujemnie na zapładnialność i wylęgowość jaj, nieśność oraz cechy jakościowe jaj. Pasze rzepakowe wykorzystywane w żywieniu kur powinny być najwyższej jakości, a także muszą być stosowane w dawkach zgodnie z zaleceniami dla poszczególnych grup zwierząt.

Przeżuwacze

Śruta rzepakowa znajduje szersze zastosowanie wśród przeżuwaczy. Ostrożność wskazana jest w przypadku żywienia cieląt. W mieszankach treściwych zalecany jest ok.10% udział, a z wiekiem można zwiększyć do 20%. Dobre wykorzystanie białka występuje wśród dorosłych przeżuwaczy. Udział poekstrakcyjnej śruty rzepakowej w mieszankach pokarmowych dla rosnącego bydła może wzrosnąć do 25%, co gwarantuje dobre efekty w opasie bydła.

Owce

Poekstrakcyjna śruta rzepakowa posiada szerokie zastosowanie w żywieniu owiec. W żywieniu maciorek może stanowić 20% mieszanki treściwej, dla jagniąt ssących 15%, natomiast dla jagniąt tuczonych 25%. Ilość ta nie wpływa ujemnie na stan zdrowia matek oraz wskaźniki rozrodu owiec. W tuczu jagniąt śruta ta może być wyłączną paszą białkową w mieszankach treściwych.

Należy podkreślić, że śrutą rzepakową nie można całkowicie zastąpić śruty sojowej, szczególnie w żywieniu zwierząt młodych oraz zwierząt hodowlanych. W Polsce opracowano odpowiednie receptury paszowe, w których określono optymalny udział śruty rzepakowej w zależności od wieku i kierunku chowu podstawowych gatunków zwierząt.

Opracowanie: Agnieszka Adamiak

Kontakt

Krajowe Zrzeszenie Producentów
Rzepaku i Roślin Białkowych

ul. Szkolna 2/4 pok. nr 403
00-006 Warszawa
Tel: 022 826 80 07
E-mail: biuro@kzprirb.pl

Kontakt w terenie

Pobierz magazyn

Nr 11/2012

Najnowszy numer gazety “Nasz Rzepak”, pobierz najnowszy numer.

zobacz więcej

Jeżeli chcesz otrzymywać od nas najnowsze artykuły oraz aktualne informacje zapisz się na newsletter.